Celem zajęć jest opanowanie praktyki aksjologicznej analizy dzieła filmowego.
Coraz bardziej widoczny jest brak interpretacji filmów w perspektywie aksjologicznej (aksjologia jest rozumiana jako dziedzina spinająca etykę z estetyką). Nie brakuje w humanistyce refleksji z zakresu etyki i estetyki, lecz nie łączy jej już Kantowskie pytanie o możliwość przedstawienia wartości.
Między twórcami a odbiorcami przedstawień zawierana jest swoista umowa komunikacyjno-społeczna, będąca skutkiem tak zwanej demokratyzacji wszystkich dziedzin kultury i oderwania nowej estetyki od etyki. W kulturze współczesnej popadamy w szczególnego rodzaju mityzację, piękno uwikłane zostaje w kiczowatość i fascynację przekraczaniem kolejnych granic (Broch), egzaltowana mieszczańska wyobraźnia (Barthes, Bourdieu, Giddens) prowadzi do powszechnego zaniku poczucia fikcjonalności obecnego kiedyś w kulturowo doniosłych wielkich przedstawieniach, stanowiących lustro dla społeczności.
Czy film może stanowić idiolekt dzieła sztuki, czyli według U. Eco – model doświadczania świata, do którego inni pragną się odnieść, wyznaczający całą strukturę sensów (dlatego nawet brak czy niejasność staje się w idiolekcie dzieła sztuki sensownym wyborem, ma swoje uzasadnienie i wytwarza komunikację między twórcą a odbiorcą). Analizując konkretne filmy (ważne, aby były to filmy uznane za dzieła filmowe) postaramy się przywrócić tę komunikację i dyskusję na temat wartości.
Zalecana literatura:
Barthes R., Światło obrazu. Uwagi o fotografii,
Broch H., Kilka uwag o kiczu i inne eseje,
Deleuze G., Kino. 1. Obraz-ruch 2. Obraz-czas,
Didi-Huberman G., Obrazy mimo wszystko,
Didi-Huberman G., Przed obrazem. Pytanie o cele historii sztuki,
Doda-Wyszyńska A., Pułapki przedstawienia. Filozofia przez pryzmat praktyk montażu pojęć,
Eco U., Nieobecna struktura,
Flusser V., Ku filozofii fotografii,
Gołębiewska M., Demontaż atrakcji. O estetyce audiowizualności,
Helman A., O dziele filmowym,
Kant I, Krytyka władzy sądzenia,
Marquard O., Aesthetica i anaesthetica. Rozważania filozoficzne,
McGowan T., Realne spojrzenie. Teoria filmu po Lacanie,
Miczka T., O zmianie zachowań komunikacyjnych. Konsumenci w nowych sytuacjach audiowizualnych,
Saniewski W., Niewinność utracona w kinie,
Słownik pojęć filmowych (m.in. Helman A., Miczka T.)
Žižek S., Lacrimae rerum. Kieślowski, Hitchcock, Lynch.